Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych – prawo grup spółek

22 sierpnia 2022

Dnia 12 kwietnia 2022 roku opublikowano w Dzienniku Ustaw ustawę nowelizującą Kodeks Spółek Handlowych (dalej jako: „KSH”). Wprowadzone przez nią zmiany wejdą w życie w dniu 13 października 2022 roku. Zmieni się wiele, zwłaszcza w zakresie tzw. prawa holdingowego, a także regulacji dotyczących rad nadzorczych oraz zarządów spółek kapitałowych. Dzisiaj pokrótce omówimy sobie prawo grup spółek. Jak podkreśla radca prawny w Gdańsku, jest to jedna z najważniejszych zmian dla biznesu od dekad.

1. Czym jest nowe prawo grup spółek?

Główną zmianą wprowadzoną przez ww. nowelizację jest wprowadzenie do polskiego porządku prawnego prawa grup spółek, mających za zadanie uregulowanie stosunków spółek będących w tzw. holdingach. Wspomniane przepisy będą stosowane wyłącznie w odniesieniu do spółki dominującej i spółki lub spółek zależnych, które podjęły uchwałę o uczestnictwie w takiej grupie spółek, ale dopiero po dokonaniu wpisu o tym fakcie w Krajowym Rejestrze Sądowym (dalej jako: „KRS”).

Dodatkowo, jeżeli zapis o tym stanowiący znajdzie się w umowie lub statucie spółki powiązanej ze spółką dominującą, to także do niej przepisy regulujące prawo grup spółek będą odpowiednio stosowane. Nowy przepis KSH tj. art. 4 §1 pkt 51 stanowi, że spółki te, zgodnie z uchwałą o uczestnictwie w grupie spółek, muszą kierować się wspólną strategią gospodarczą w celu realizacji wspólnego interesu, uzasadniającą sprawowanie przez spółkę dominującą jednolitego kierownictwa nad spółką albo spółkami zależnymi.

2. Jak utworzyć grupę spółek zgodnie z KSH?

Do utworzenia grupy spółek niezbędne jest podjęcie uchwały wspólników/akcjonariuszy z większością 75% głosów oddanych za podjęciem uchwały przez każdą spółkę zależną, ze wskazaniem spółki dominującej. Takie członkostwo podlega obowiązkowemu wpisowi do KRS. Przedmiotowa Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych dąży tym samym do jawności struktur holdingowych.

3. Wiążące polecenia i ochrona spółki zależnej

Na mocy ustawy nowelizującej spółka dominująca zyskała prawo wydawania wiążących poleceń jej spółkom zależnym dotyczących prowadzenia spraw spółki, z którymi wiąże się zmiana zakresu odpowiedzialności zarządów tych spółek. Jednak aby takie polecenie było wiążące, musi zostać wydane w formie elektronicznej lub pisemnej.

Co powinno się znaleźć w takim poleceniu? Po pierwsze, oczekiwane przez spółkę dominującą zachowanie spółki zależnej, a także uzasadniający wydanie polecenia interes grupy. Należy wskazać także na spodziewane korzyści lub szkody, które spółka poniesie wykonując polecenie, jeżeli takowe przewiduje spółka dominująca, oraz przewidywany termin i sposób naprawienia szkody poniesionej w wykonaniu tego polecenia.

Ustawodawca nie zapomniał jednak o obowiązkach i uprawnieniach spółek zależnych, które zobligowano do odmowy wykonania polecenia, które:

• doprowadziłoby ją do stanu zagrożenia niewypłacalnością lub niewypłacalności,
• w przypadku spółek zależnych niebędących w całości własnością spółki dominującej – byłoby sprzeczne z interesem tej spółki i które wyrządzi tej spółce szkodę, która w ciągu 2 lat od zdarzenia wywołującego szkodę nie zostanie naprawiona przez spółkę dominującą lub inną spółkę zależną należącą do tej grupy spółek.

Zarówno wykonanie polecenia, jak i odmowa jego wykonania następuje na mocy uchwały podjętej przez zarząd spółki zależnej. Jest to największa i najbardziej kompleksowa od przeszło 20 lat Nowelizacja Kodeksu spółek handlowych, w związku z czym warto zadbać o wsparcie, które oferuje radca prawny (Gdańsk).

Już niedługo poruszymy kolejne zagadnienia. Do usłyszenia!