E-book Kryptowaluty w prawie cywilnym

Strona głównaBaza wiedzy › Kryptowaluty w prawie cywilnym (E-book)
Darmowy E-book Prawo Nowych Technologii Plik PDF (64 strony)

E-book: Kryptowaluty w prawie cywilnym – Kompendium 2025

Obrót kryptowalutami w znacznym stopniu wyprzedził polskiego ustawodawcę. Choć aktywa cyfrowe stały się powszechnym elementem obrotu gospodarczego, przepisy prawa cywilnego nadal nie definiują wprost ich statusu. Przygotowaliśmy 64-stronicowe opracowanie, w którym analizujemy, jak polskie sądy i organy państwowe podchodzą do spraw związanych z kryptowalutami, zawieraniem umów oraz egzekucją roszczeń.

Autor: r.pr. Adam Piotrowski Wydanie: Gdańsk 2025
Pobierz e-booka (Format PDF)
Darmowy materiał edukacyjny przygotowany przez Kancelarię KTZR.
Pobierz Plik

Czego dotyczy opracowanie?

Polskie prawo cywilne wciąż nie posiada spójnej definicji kryptowalut. W obrocie punktem odniesienia bywa najczęściej ustawa o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy (AML), co w praktyce wywołuje liczne spory kompetencyjne i interpretacyjne. W udostępnionym e-booku zestawiamy obowiązujące normy z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz unijnym rozporządzeniem MiCA, wskazując realne metody zabezpieczania interesów na rynku kryptoaktywów.

Kwalifikacja prawna aktywów

Analizujemy status kryptowalut na gruncie Kodeksu cywilnego. Tłumaczymy, dlaczego nie stanowią one „rzeczy” w rozumieniu prawa oraz z jakimi problemami wiąże się traktowanie ich jako praw majątkowych.

Konstruowanie umów

Omawiamy koncepcję „umowy kryptowalutowej” w oparciu o zasadę swobody umów. Wskazujemy konkretne rozwiązania stosowane przy zabezpieczeniach, pożyczkach i transferach walut wirtualnych w relacjach B2B.

Postępowanie egzekucyjne

Wyjaśniamy mechanizmy zajęć komorniczych. Omawiamy procedury zajęcia środków znajdujących się na rachunkach giełdowych (np. Binance) oraz fizycznych portfelach sprzętowych dłużnika.

Orzecznictwo i podatki

Zestawiamy prawomocne wyroki NSA w sprawach dotyczących miningu (kopania) oraz handlu walutami. Zwracamy również uwagę na ryzyka związane z właściwością miejscową sądów w sprawach o kryptoaktywa.

Dziedziczenie, kradzieże i luki w prawie – praktyczne problemy

Oprócz problematyki czysto komercyjnej i egzekucyjnej, w e-booku pochylamy się nad wyzwaniami z zakresu prawa spadkowego oraz bezpieczeństwa obrotu. Ponieważ waluty wirtualne nie poddają się tradycyjnym rygorom prawno-rzeczowym, dziedziczenie kryptowalut stanowi ogromne wyzwanie dla spadkobierców. Brak centralnego rejestru oraz fakt, że dostęp do środków zależy wyłącznie od posiadania klucza prywatnego (seed phrase), sprawia, że wejście w prawa zmarłego wymaga specjalistycznej wiedzy technicznej i prawnej.

Kolejnym palącym problemem na styku technologii i prawa jest rosnąca liczba oszustw (phishing) oraz wyłudzeń środków z giełd lub prywatnych portfeli. Niezależnie od tego, czy problem dotyczy klasycznej bankowości i nieautoryzowanych transakcji płatniczych, czy kradzieży tokenów, kluczowe jest natychmiastowe zabezpieczenie dowodów cyfrowych (śledzenie transakcji on-chain) przed wniesieniem zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa.

Zachęcamy również do zapoznania się z naszym szerszym ujęciem przepisów regulujących prawo kryptowalut w Polsce, w którym na bieżąco aktualizujemy informacje o stanowiskach Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) i obowiązkach nakładanych na przedsiębiorców przez ustawodawcę.

Szybkie Q&A: Prawo kryptowalut w pigułce

Czy kryptowaluta jest rzeczą w polskim prawie?
W polskim prawie kryptowaluta nie posiada statusu rzeczy, ponieważ nie ma postaci materialnej (zgodnie z art. 45 Kodeksu cywilnego). Istnieje jako cyfrowy zapis w rozproszonym rejestrze, co wyklucza bezpośrednie stosowanie wielu przepisów o ochronie własności typowych dla ruchomości.
Jak komornik dokonuje egzekucji z kryptowalut?
W postępowaniu egzekucyjnym stosuje się przepisy o egzekucji z innych praw majątkowych (art. 909 KPC). Organ egzekucyjny może dokonać zajęcia wierzytelności dłużnika wobec giełdy kryptowalutowej (wysyłając stosowne pismo do operatora giełdy) lub dokonać zajęcia fizycznego nośnika (np. portfela sprzętowego typu Ledger lub Trezor).
W jaki sposób ustala się wartość sporu w sprawach o kryptowaluty?
Ze względu na dużą zmienność rynkową walut cyfrowych (tzw. wolatylność), właściwość rzeczową sądu oraz opłatę od pozwu najczęściej określa się na podstawie wartości przedmiotu sporu podanej w walucie fiducjarnej (PLN), po kursie obowiązującym w dniu wniesienia powództwa do sądu.
O Autorze

r. pr. Adam Piotrowski

Radca prawny w Kancelarii Żurawska Piotrowski i Wspólnicy sp.k. (KTZR) w Gdańsku. Specjalizuje się w doradztwie prawnym dla branży IT, sektora FinTech oraz podmiotów obracających aktywami cyfrowymi. Reprezentuje klientów w sporach gospodarczych, a także doradza przy wdrażaniu rozwiązań opartych o technologię blockchain.

Pobierz e-booka (Format PDF)
Darmowy materiał edukacyjny przygotowany przez Kancelarię KTZR.
Pobierz Plik

Potrzebujesz wsparcia prawnego na rynku kryptoaktywów?

Opracowanie regulaminu kantoru, przygotowanie umowy inwestycyjnej, zgłoszenie do rejestru VASP czy spory z giełdami to zagadnienia wymagające ścisłej znajomości technologii oraz przepisów AML i MiCA. Zapewniamy kompleksową obsługę podmiotów z rynku Web3 i IT.

Skontaktuj się z nami